Univerzitet u Beogradu
Fakultet za specijalnu edukaciju i rehabilitaciju

Specijalna edukacija i rehabilitacija osoba sa oštećenjem vida
osnovne akademske studije

Sadržaj

Uvodna tabela
Standard 1. Struktura studijskog programa
Standard 2. Svrha studijskog programa
Standard 3. Ciljevi studijskog programa
Standard 4. Kompetencije diplomiranih studenata
Standard 5. Kurikulum
Standard 6. Kvalitet, savremenost i međunarodna usaglašenost studijskog programa
Standard 7. Upis studenata
Standard 8. Ocenjivanje i napredovanje studenata
Standard 9. Nastavno osoblje
Standard 10. Organizaciona i materijalna sredstva
Standard 11. Kontrola kvaliteta
Standard 12. Studije na daljinu


Uvod

Naziv studijskog programa
Specijalna edukacija i rehabilitacija osoba sa teškoćama u mentalnom razvoju
Samostalna visokoškolska ustanova u kojoj se izvodi studijski program
Visokoškolska ustanova u kojoj se izvodi studijski program
Fakultet za specijalnu edukaciju i rehabilitaciju, Univerzitet u Beogradu
Obrazovno-naučno/obrazovno-umetničko polje
Društveno-humanističke nauke
Naučna, stručna ili umetnička oblast
Specijalna edukacija i rehabilitacija
Vrsta studija
Osnovne akademske studije
Obim studija izražen ESPB bodovima
240 ESPB
Stručni naziv, skraćenica
Defektolog
Dužina studija
Četiri godine
Godina u kojoj je započela realizacija studijskog programa
Godina kada će započeti realizacija studijskog programa
Školska 2009/10
Broj studenata koji studira po ovom studijskom programu
Planirani broj studenata koji će se upisati na ovaj studijski program
30
Datum kada je program prihvaćen od strane odgovarajućeg tela (navesti kog)
28. 10. 2008.
Nastavno-naučno Veće Fakulteta za specijalnu edukaciju i rehabilitaciju
Jezik na kome se izvodi studijski program
Srpski jezik
Godina kada je program akreditovan
Web adresa na kojij se nalaze podaci o studijskom programu
www.fasper.bg.ac.rs

vrh strane

Standard 1: Struktura studijskog programa
Osnovne akademske studije studijskog programa Specijalna edukacija i rehabilitacija osoba sa oštećenjem vida traju četiri godine sa ukupno 240 ESPB bodova. Broj časova aktivne nastave na godišnjem nivou usklađen je sa odredbama važećeg Zakona o visokom obrazovanju. Tokom prve i četvrte godine studenti su opterećeni sa po 750 časova aktivne nastave, tokom druge sa 735 i tokom treće godine sa 660 časova. Program čine 54 nastavna predmeta. U kategoriji obaveznih je 32 predmeta. U kategoriji izbornih, ponuđeno je 22 predmeta od kojih se bira 11, tako da je ukupan broj predmeta koji student aktivno prati 43. Kreditna vrednost obaveznih predmeta je u rasponu od 3 do 9, a izbornih od 3 do 5 ESPB bodova. Bodovna vrednost predmeta i stručne prakse utvrđena je na osnovu fonda časova i predviđenih obaveza studenata. Plan i program osnovnih akademskih studija se ostvaruje izvođenjem nastave, koja se sastoji od predavanja i vežbi. U osmom semestru je predviđena stručna praksa u trajanju od dve nedelje. Praksa se izvodi uz superviziju nastavnika i kontinuirano praćenje od strane saradnika i koordinatora iz baza u kojima se obavlja. Studenti se uključuju u izvođenje vaspitno-obrazovnog rada sa decom oštećenog vida mlađeg osnovnoškolskog uzrasta, klinički rad u području dijagnostike i rehabilitacije vida i u realizaciju specifičnih korektivnih aktivnosti tiflološke rehabilitacije (vizuelni trening, taktilni trening, orijentacija slepih i slabovidih u prostoru itd.)
Upis studenata se vrši u skladu sa Zakonom o univerzitetu i Statutom Fakulteta, kao i na osnovu konkursa koji raspisuje Univerzitet u Beogradu. U skladu s tim bitan uslov je da se na osnovne akademske studije može upisati lice koje ima srednje obrazovanje u četvorogodišnjem trajanju stečeno završetkom: gimnazije, medicinske, ekonomske ili druge srednje škole čija je obrazovna delatnost srodna predmetu studiranja. Značajan uslov za upis je i rezultat ostvaren na prijemnom ispitu.
Nakon završenih osnovnih akademskih studija student stiče akademski naziv Defektolog.

vrh strane

Standard 2: Svrha studijskog programa

Svrha studijskog programa Specijalna edukacija i rehabilitacija osoba sa oštećenjem vida je obrazovanje specijalnih edukatora i rehabilitatora – tiflologa za pedagoški i klinički rad sa slepim, slabovidim i osobama subnormalnog vida. Program je tako koncipiran da pruža mogućnost ovladavanja teorijskim znanjima i praktičnim veštinama koje obezbeđuju profesionalne kompetencije usklađene sa savremenim tokovima u području rada sa osobama oštećenog vida. Student koji završi ovaj nivo studija stiče kompetencije za realizaciju sadržaja i ostvarivanje ciljeva korektivnog (vizuelni trenining, taktilno-kinestetički trening, psihomotorna reedukacija, prostorna orijentacija i dr.) i vaspitno-obrazovnog rada sa decom oštećenog vida predškolskog i osnovnoškolskog uzrasta, kompetencije za rad na poslovima kliničke i psihosocijalne rehabilitacije osoba sa oštećenjem vida.

Svrha studijskog programa je usklađena je sa osnovnim ciljevima i zadacima Fakulteta koji podrazumevaju profesionalnu pripremu stručnjaka za rad sa populacijom sa posebnim obrazovnim i drugim potrebama.

vrh strane

Standard 3: Ciljevi studijskog programa

Ciljevi studijskog programa Specijalna edukacija i rehabilitacija osoba sa oštećenjem vida osnovnih akademskih studija usmereni su na postizanje profesionalnih kompetencija za rad u području pedagoške i kliničke edukacije i rehabilitacije osoba sa oštećenjem vida. Kroz sadržaje ovog studijskog programa studenti stiču: opšte-akademska znanja i profesionalne veštine i sposobnosti koje im omogućavaju da prate savremene pristupe u radu sa osobama oštećenog vida; spremnost da uvažavaju činjenice i na osnovu njih rešavaju konkretne probleme; primenjuju teorijske koncepte i zaključke u raznovrsnim realnim situacijama. Populacija osoba sa oštećenjem vida je veoma heterogena i zahteva od specijalnog edukatora i rehabilitatora transdisciplinarna znanja koja mu omogućavaju utvrđivanje određenih zakonitosti ali pre svega uvažavanje posebnog i pojedinačnog. Koncepcija studijskog programa bazirana na nastavnim predmetima, koji pripadaju različitim naučnim oblastima (sociologija, medicina, psihologija, pedagogija), u funkciji je ovog cilja, s jedne strane. S druge strane, nastavni predmeti koji pripadaju tiflološkoj naučnoj oblasti u funkciji su školovanja specijalnog edukatora i rehabilitatora sposobnog da pronalazi rešenja u praktičnom radu imajući u vidu specifične potrebe i mogućnosti osoba sa oštećenjem vida u različitim konstelacionim uslovima i na osnovu toga stalno inovira i unapređuje teoriju i praksu.

vrh strane

Standard 4: Kompetencije diplomiranih studenata

Opšte kompetencije:
- kritičko i analitičko razmatranje položaja osoba sa oštećenjem vida;
- primena znanja u praktičnom radu;
-metode i pristupi u prevazilaženju hendikepirajućih efekata oštećenja vida.

Predmetno-specifične kompetencije:
- metode i postupci korektivnog i vaspitno-obrazovnog rada sa decom školskog uzrsta;
- profesionalna orijentacija i socijalna integracija osoba sa oštećenjem vida
- metode funkcionalne dijagnostike i rehabilitacije vidnih funkcija

Opis ishoda učenja
Defektolog koji poseduje kompetencije za rad na poslovima:
Realizacije vaspitno-obrazovnog rada u školama i resursnim centrima za decu sa oštećenjem vida;
Prevencije, detekcije, dijagnostike, primarnog i sekundarnog rehabilitacionog tretmana;
Realizacije vaspitno-obrazovnog i korektivnog programa u predškolskim ustanovama;
Primene programa za usvajanja svakodnevnih dnevnih veština višestruko ometene vizuelno oštećene dece;
Realizacije korektivnog individualnog nastavnog plana i programa (obuke slepih osoba za samostalno kretanje u mikro i makro prostoru; izvođenja taktilno-kinestetičkog treninga; pripreme, opismenjavanja i uvežbavanja čitanja i pisanja Brajevog pisma; reedukacije psihomotorike dece sa oštećenjem vida; procene vizuelne percepcije, vizuelne efikasnosti i vizuelnog treninga);
Rehabilitacionog savetovanja; podrške kasnije oslepelim osobama
Ispitivanje monokularnih i binokularnih funkcija vida u cilju ranog otkrivanje slabovidosti i razrokosti;
Ortoptička terapija kod različitih oblika strabizma i poremećaja binokularnog vida, pleoptička terapija kod funkcionalne slabovidosti;
Edukacija za korišćenje optičkih pomagala.

vrh strane

Standard 5: Kurikulum

Kurikulum studijskog programa Specijalna edukacija i rehabilitacija osoba sa oštećenjem vida sadrži sve elemente predviđene Zakonom i Pravilnikom o standardima i postupku za akreditaciju visokoškolskih ustanova i studijskih programa. Program sadrži listu obaveznih (32) i izbornih predmeta (22), raspored po semestrima i godinama, broj ESPB bodova i specifikovanu stručnu praksu u trajanju od dve nedelje. Ukupan broj časova aktivne nastave na studijskom programu je 2895, na prvoj godini 750, drugoj 735, trećoj 660 i četvrtoj 750. Od ukupnog broja časova aktivne nastave predavanja su zastupljeni sa 59.59%, odnosno 1665 časova, na prvoj godini 540, drugoj 450, trećoj 345 i četvrtoj 390. Zastupljenost određene grupe predmeta prema tipu na osnovnim akademskim studijama u odnosu na broj ESPB bodova u skladu je sa propisanim standardima: akademsko-opšteobrazovni 15.73%, teorijsko-metodološki 21.68%, naučno-stručni 37.76% i stručno-aplikativni 24.82%. Izborni predmeti su zastupljeni sa 20.83%. U tabelama 5.2. za svaki nastavni predmet je urađena specifikacija koja sadrži naziv, preduslove za pohađanje, cilj, očekivane ishode, literaturu, metode izvođenja nastave, način provere znanja i ocenjivanja.
Uvidom u strukturu programa može se uočiti da je naučno utemeljen, razvojno interdisciplinaran, ali pre svega originalan u području edukaciono-rehabilitacionih nauka. Predmeti na prvoj i drugoj godini studija pretežno pripadaju grupi akademsko-opšteobrazovnih i teorijsko-metodoloških dok se na trećoj i četvrtoj godini većinom slušaju naučno-stručni i stručno-aplikativni predmeti. Ostvarena je transdisciplinarna veza tiflološke naučne oblasti sa srodnim oblastima u specijalnoj edukaciji i rehabilitaciji i tangentnim naučnim oblastima-metodološkim, sociološkim, psihološkim, pedagoškim i medicinskim.

vrh strane

Standard 6. Kvalitet, savremenost i međunarodna usaglašenost studijskog programa

Program osnovnih akademskih studija Specijalna edukacija i rehabilitacija osoba sa oštećenjem vida usklađen je sa savremenim kretanjima u ovoj oblasti. Kao i na većini fakulteta u okviru evropskog obrazovnog prostora čine ga grupe predmeta koje pripadaju različitim naučnim oblastima bitnim za razumevanje pragrama i metoda rehabilitacije osoba sa oštećenjem vida. Prepoznatljiva je i usklađenost ovog studijskog programa sa drugim programima na nivou Fakulteta. Što se tiče usklađenosti sa programima inostranih visokoškolskih ustanova, uz uvažavanje razlika u nekim elementima, izdvajamo sledeće:
1. Fakultet za korektivnu pedagogiju iz Sankt-Peterburga, Katedra za tiflopedagogiju (Fakulьtet korrekcionnoй pedagogiki Rossiйskogo gosudarstvennogo pedagogičeskogo universiteta im. A. I. Gercena, kafedra tiflopedagogiki, www.fcp.rbcmail.ru/tiflo.html )
2. Univerzitet u Dortmundu, Fakultet rehabilitacionih nauka, odseci: "Rehabilitacija i pedagogija slepih osoba" i "Rehabilitacija i pedagogija slabovidih osoba" (Die Fakultät Rehabilitationswissenschaften der Universität Dortmund. Lehrgebieten "Rehabilitation und Pädagogik bei Blindheit" sowie "Rehabilitation und Pädagogik bei Sehbehinderung". )
http://www.fk-reha.uni-dortmund.de/Blinden-undSehbehinderten/de/
3. Edukacijsko-rehabilitacijski fakultet u Zagrebu http://www.erf.hr/
4. Fakultet za osnovnoškolsku i predškolsku pedagogiju, Katedra za specijalnu edukaciju, Univerziteta "Sv. Kliment Ohridski" u Sofiji, Bugarska
http://www.fnpp.uni-sofia.bg
Razmena iskustava sa kolegama na konferencijama, seminarima, kongresima, radionicama u organizaciji Međunarodnog saveta za edukaciju osoba sa oštećenjem vida (ICEVI, www.icevi.org) i njegovih područnih jedinica daje nam priliku da potvrdimo usklađenost sa odgovarajućom dobrom praksom organizacije studija u oblasti specijalne edukacije i rehabilitacije u okviru evropskih institucija i šire.

vrh strane

Standard 7. Upis studenata

Fakultet za specijalnu edukaciju i rehabilitaciju upisuje studente na studijski program osnovnih akademskih studija Specijalna edukacija i rehabilitacija osoba sa oštećenjem vida u skladu sa društvenim potrebama. Upis se vrši na osnovu uspeha u prethodnom školovanju i rezultata ostvarenih na prijemnom ispitu. Osnovne akademske studije može upisati osoba koja je srednje obrazovanje stekla u četvorogodišnjem trajanju završivši gimnaziju, medicinsku ili neku drugu srednju školu čija je obrazovna delatnost srodna predmetu studiranja. Znanja koja se proveravaju na prijemnom ispitu odgovaraju prirodi studijskog programa. Podaci od značaja za upis objavljuju se u konkursu koji raspisuje Fakultet. Konkurs sadrži uslove upisa, broj studenata koji se upisuje, postupak sprovođenja konkursa i visinu školarine. Zadaci sa ranije održanih prijemnih ispita dostupni su kandidatima u Informatoru Fakulteta. Detaljna obaveštenja o uslovima upisa, načinu prijavljivanja, datumima koji se tiču održavanja prijemnog ispita, isticanja preliminarne i konačne rang liste i realizacije upisa objavljuju se na oglasnim tablama i na sajtu Fakulteta za specijalnu edukaciju i rehabilitaciju. Komisija za prijem studenata u tekuću školsku godinu formira se na sednici Naučno-nastavnog veća i u skladu sa odredbama Statuta obavlja prijemni ispit i rangiranje prijavljenih kandidata. Student se može upisati u status studenta koji se finansira iz budžeta ili studenta koji se sam finansira. Testiranje studenata sa posebnim potrebama obavlja se pod posebnim uslovima a u skladu sa njihovim specifičnim zahtevima.

vrh strane

Standard 8. Ocenjivanje i napredovanje studenata

Ocenjivanje studenata na prvom nivou studija studijskog programa Specijalna edukacija i rehabilitacija osoba sa oštećenjem vida vrši se u skladu sa Pravilnikom o polaganju ispita i ocenjivanju na ispitu Univerziteta u Beogradu i odgovrajućim pratećim dokumentima Fakulteta za specijalnu edukaciju i rehabilitaciju. Nastavnik na prvom času upoznaje studente sa sadržajem programa, predispitnim obavezama, načinom njihovog vrednovanja, literaturom, ispitnim pitanjima i strukturom raspodele ukupnog broja poena i načinom formiranja ocene. Napredovanje studenata se kontinuirano prati tokom realizacije aktivne nastave na određenom predmetu. Kada završi sa realizacijom aktivne nastave nastavnik obaveštava studenta o ukupnom broju poena koje je stekao ispunjavanjem predispitnih obaveza. U silabusu nastavnog predmeta svaki nastavnik precizira strukturu predispitnih obaveza u zavisnosti od tipa, sadržaja i drugih specifičnih karakteristika predmeta. Ovaj segment je usklađen sa zakonskim odredbama tako da predispitne obaveze u ukupnom skoru od 100 poena, za maksimalnu ocenu na ispitu 10 (deset), učestvuju u rasponu od 30 do 70 poena. Ispit se polaže po okončanju nastave iz određenog predmeta u rokovima utvrđenim Zakonom i Statutom Fakulteta.

vrh strane

Standard 9. Nastavno osoblje

Na studijskom programu Specijalna edukacija i rehabilitacija osoba sa oštećenjem vida angažovana su 37 nastavnika (13 redovnih i 11 vanrednih profesora, 12 docenata, 1 viši predavač) i 14 saradnika. Navedeni broj nastavnika i saradnika realizuje 2895 časova aktivne nastave i stručnu praksu u trajanju od dve nedelje. Prosečno opterećenje nastavnika na osnovnim akademskim studijama je 2.05, a saradnika 2.54 što predstavlja zadovoljavajući okvir, s jedne strane, u odnosu na standarde, a s druge u odnosu na činjenice da je veliki broj nastavnika angažovan i na drugim programima koji se realizuju na Fakultetu, kao na diplomskim akademskim i doktorskim studijama. Naučne kompetencije i stručne kvalifikacije nastavnika usklađene su sa zaduženjima u nastavi. U tabelama 9.1. nastavnici su naveli reference (najmanje po pet) koje dokumentuju njihove kompetencije za časove aktivne nastave koju realizuju na studijskom programu. Podaci o nastavnicima i saradnicima (CV, reference, izveštaji o izborima u zvanja) dostupni su javnosti na internet adresi Fakulteta.

vrh strane

Standard 10. Organizaciona i materijalna sredstva

Za izvođenje nastave na studijskom programu Specijalna edukacija i rehabilitacija osoba sa oštećenjem vida obezbeđeni su odgovarajući prostor, savremena tehnička oprema kao i ostala oprema od značaja za realizaciju objektivnih i subjektivnih uslova nastave.
Nastava i vežbe izvode se na Fakultetu za specijalnu edukaciju i rehabilitaciju, Visokog Stevana 2, Beograd (matična ustanova) i nastavnim bazama Fakulteta na osnovu ugovora o saradnji.
Ukupna površina koja se koristi za realizaciju svih oblika nastavnih aktivnosti iznosi 2.574, 52 m2 i veća je od neophodnih 4 m2 po studentu. Bibliotečki resursi zadovoljavaju potrebe za izvođenje studijskog programa, svi predmeti su pokriveni odgovarajućom literaturom, koja se intenzivno dopunjava izdavanjem sopstvenih publikacija i nabavkom domaće i strane literature.

vrh strane

Standard 11. Kontrola kvaliteta

Podaci o kontroli kvaliteta studijskog programa Specijalna edukacija i rehabilitacija osoba sa oštećenjem vida za sada ne postoje jer je u pitanju novi program. Stoga prilažemo dokumentaciju o parametrima ovog standarda koji su rezultat kontrole kvaliteta prethodnog kompatibilnog programa. Rezultati kontrole kvaliteta studijskog programa su javno dostupni. Predstavljaju sastavni deo jedinstvenog izveštaja o samoevaluaciji Fakulteta. Komisija za obezbeđenje i kontrolu kvaliteta će u narednom periodu intenzivno raditi na praćenju kvaliteta realizacije programa i preduzimanju mera za njegovo permanentno unapređivanje u pogledu kurikuluma, nastave, nastavnog osoblja. U kontroli kvaliteta studijskog programa aktivnu ulogu imaju studenti.

vrh strane

Standard 12. Studije na daljinu
Studije na daljinu u okviru programa osnovnih akademskih studija Specijalna edukacija i rehabilitacija osoba sa oštećenjem vida za sada nisu organizovane.

vrh strane

  • poslednji unos: 31.01.2012 15:08

  • Uverenje o akreditaciji

  • Uverenje o akreditaciji studijskog programa

    Osnovne akademske studije

 

 

Kontakt Info